NẮNG CUỐI SÂN NHÀ

Con hẻm nhỏ ven thành phố có một căn nhà cũ, trước hiên trồng giàn hoa giấy.
Mỗi chiều, ánh nắng cuối ngày thường đậu lại nơi bậc thềm, vàng dịu như hơi thở. Ở đó sống ông Ba — người chạy xe sửa đồ lặt vặt, hiền lành, ít nói.

Đối diện nhà ông là nhà của Hậu — một người đàn ông làm ăn khấm khá. Hậu thành đạt sớm nên có chút kiêu. Anh ít khi chào hỏi ai trong xóm, nhất là ông Ba. Trong mắt anh, ông chỉ là “kẻ nghèo, chậm chạp, chẳng đáng để để ý”.

Một lần, khi xe Hậu bị trầy nhẹ trước cửa, anh quát:
—Ông không được dựng đồ linh tinh vướng xe tôi. Người ta bận làm ăn lớn, không như mấy người quanh quẩn xó hẻm!
Ông Ba chỉ khẽ cười, không cãi.
Những người hàng xóm lắc đầu, nhưng ông vẫn nhẹ nhàng như cũ, sáng dậy quét sân, sửa giúp ai đó chiếc ghế gãy, đôi khi còn mang mấy trái ổi trong vườn chia cho trẻ con.
Hậu chẳng bao giờ để ý.

Một chiều mùa mưa, Hậu vội lái xe đưa con gái nhỏ đi khám. Ban đêm trời trơn, xe bỗng chết máy giữa con đường tối. Điện thoại mất sóng, xung quanh không có tiệm sửa nào.
Hậu bực dọc, đứa bé ho khe khẽ trên ghế sau.
Trong lúc anh đang loay hoay, có ánh đèn xe đạp dừng lại phía sau. Người đàn ông đội chiếc nón cũ, áo khoác bạc màu.
Ông Ba.
— Xe chết máy hả con?
Hậu đỏ mặt. Lần đầu tiên, anh thấy mình nhỏ bé giữa con đường vắng.
Ông không nói gì thêm. Ông mở cốp xe, dùng chiếc đèn nhỏ và bộ đồ nghề cũ. Những động tác chậm rãi, kiên nhẫn. Mưa lất phất rơi, giọt nước bám trên mái tóc bạc.
Chỉ mười phút sau, máy nổ lại.
Ông Ba kéo cửa kính, nhìn bé gái:
— Con bé còn nhỏ, đừng để gió lùa. Về đến nhà nhớ cho cháu uống nước ấm.
Giọng nói hiền như nắng loang vào mưa.
Hậu nghẹn lời:
— Con… cảm ơn ông.
Ông chỉ cười:
— Ở xóm này, người giúp nhau là lẽ thường. Khi khỏe mạnh, mình nâng người khác. Mai mốt yếu đi, sẽ có người đỡ mình.
Câu nói bình dị mà rơi xuống lòng Hậu như hạt giống.

Những ngày sau đó, Hậu bắt đầu chú ý hơn.
Anh thấy ông Ba dậy từ tinh mơ, quét chiếc sân đầy lá rụng; thấy ông chậm rãi sửa cái xe cũ cho bà cụ cuối hẻm mà không lấy tiền; thấy lũ trẻ chạy vào sân ông như chạy vào một vùng nắng an toàn.

Một buổi sáng, Hậu mang sang túi trái cây.
— Con gửi ông ít quà.
Ông Ba cười hiền:
— Nắng của sân ai… cũng chiếu sang sân người khác được mà con.
Lần đầu tiên, Hậu nhìn thấy ánh sáng ấm áp từ một đời sống giản dị — thứ mà tiền bạc chưa bao giờ cho anh.

Nhiều năm trôi qua.
Hậu làm ăn thất bại, phải bán bớt tài sản. Anh không còn vẻ ngạo nghễ như trước. Nhưng điều lạ là… anh không cô đơn.
Hàng xóm đến phụ dọn nhà. Bà con cho mượn bàn ghế. Trẻ con chạy đến chơi với con gái anh. Ông Ba mang qua giỏ rau trong vườn.
Hậu rưng rưng:
— Con tưởng khi mất đi mọi thứ, sẽ chẳng còn ai bên cạnh…
Ông Ba đặt tay lên vai anh:
— Con đâu chỉ từng gieo tiền bạc. Từ hôm con biết mỉm cười và hỏi thăm người khác, con đã gieo lòng người rồi.
Ngoài hiên, nắng cuối ngày trải dài lên giàn hoa giấy, nhẹ như lời tha thứ.

Tác Giả: Trần Minh Hồng