VÌ SAO NGƯỜI TA RỜI BỎ QUÊ HƯƠNG – RỒI LẠI TRỞ VỀ BẰNG NHỮNG CHUYẾN BAY DÀI ĐẰNG ĐẲNG?
Có một điều tưởng chừng nghịch lý, nhưng lại là sự thật của hàng triệu người Việt sống nơi đất khách.
Họ từng ra đi bằng nước mắt – và giờ trở về, cũng bằng nước mắt.
Không ai trốn khỏi quê hương vì họ ghét quê hương. Bởi vì Quê Hương là một phần của máu thịt.
Người ta ra đi vì cuộc sống không còn lối thoát, vì bầu không khí không còn chỗ thở cho giấc mơ.
Có người trốn nghèo, có người trốn định kiến, trốn một tuổi trẻ từng bị bóp nghẹt của số phận.
Rồi một ngày, họ đặt chân lên vùng đất mới – nơi có tuyết trắng thay vì nắng gắt, có ngôn ngữ xa lạ thay cho tiếng ru của mẹ.
Và có cả sự trống rỗng khi không còn nghe tiếng “con ơi” mỗi buổi chiều.
Ở đó, họ là người nhập cư. Không phải là tên gọi mẹ đẻ, mà là một giọng nói bị pha trộn, và một cái tên không ai phát âm đúng.
Nhưng rồi, theo thời gian – họ sống được. Họ thích nghi. Họ học cách cười giữa những người không cười như họ.
Họ xây nhà, có con, có công việc, có tương lai và giàu có.
Nhưng sâu thẳm trong lòng, có một vết thương không lành:
“SỰ ĐỨT LÌA GỐC RỄ.” Mà Nhà Tâm Lý Học Victoria Tran Huynh (Oslo), gọi đó là:
“NỖI ĐAU BẢN SẮC.”
Khi một người không còn hoàn toàn thuộc về nơi mình sống, nhưng cũng không thể quay về hoàn toàn nơi mình sinh ra.
Victoria Tran Huynh gọi đó là: “TÌNH TRẠNG LƯU ĐÀY NỘI TÂM.” khi con người mang theo chính mình mà vẫn lạc lõng…
Thế nên, mỗi chuyến trở về không đơn thuần là kỳ nghỉ. Đó là hành trình quay lại để chạm vào chính mình.
Là để ăn lại một món canh chua nấu nơi quê nhà quen thuộc. Ăn lại món rau lang luộc chấm với mắm kho quẹt, thân thương.
Là để nghe lại tiếng rao sáng và nhận ra: À, tiếng Việt vẫn chảy trong máu mình.
Là để thắp hương lên bàn thờ mẹ, người đã mất khi mình chưa kịp nói câu cuối cùng.
Những người đã ra đi, không ai giống như lúc họ còn ở lại.
Nhưng Quê Hương – bằng một cách nào đó – vẫn là nơi mà trái tim họ chạy về mỗi khi đêm xuống. Dù chỉ trong ý nghĩ…
Bởi vì con người không thể sống trọn vẹn nếu quên mất mình từ đâu đến.
Và có lẽ, họ không thực sự trở về để sống.
Họ trở về để được nhận lại chính mình.
Trở về, không phải để tìm lại tất cả.
Mà chỉ để nhặt lại một mảnh gốc rễ, từng bị rơi trong lúc vội vã ra đi.
Và khi nhặt lại được, người ta mới có thể đứng thật vững — dù ở bất cứ nơi đâu.

(Hình Chuyên gia tâm lý: VICTORIA TRAN HUYNH)