MẸ
Năm con trai được 1 tuổi, cha mất sớm mẹ một mình với những gánh rau nuôi đứa con trai lớn lên . Khi con trai lên 5 tuổi bắt đầu đi học, mẹ bán hết gánh rau để mua cho con sách bút mới, ba lô đẹp, quần áo mới cho ngày khai giảng.
Đến khi con trai học lên cấp 2, cấp 3, mẹ vẫn tiếp tục với những gánh rau đi bán tới lui hằng ngày để nuôi con. Tuổi thơ của con giống như những cây rau xanh của mẹ, vô tư lớn lên, vô tư vui đùa với nắng, mưa, mà không hề biết mình khôn lớn, xanh tốt là nhờ bàn tay chăm sóc, lam lũ, một nắng hai sương của mẹ mới có.
Thế rồi lúc con trai thi đậu vào đại học, mẹ vui mừng khôn siết, mẹ mua biết bao nhiêu là thứ ngon về nấu cho hai mẹ con ăn mà hiếm lắm mẹ mới ăn ngon như vậy, thường thì mẹ chỉ để dành những món ngon cho con thôi. Những ngày tháng sinh viên dù con có đi làm thêm nhưng mẹ luôn dành dụm tiền cho con mỗi khi con về thăm mẹ.
Con đi học xa, mẹ ở nhà một mình vẫn gánh rau đi bán để dành tiền gởi thêm cho con. Những ngày mẹ đau yếu, một mình mẹ gắng vượt qua, mẹ không hề cho con hay biết.
Ngày con trai ra trường làm việc tại một công ty có tiếng ở Sài Gòn, ở xa con mẹ nhớ con nhiều nên mẹ bán nhà ở quê gom tiền cho con mua căn hộ chung cư tại Sài Gòn để hai mẹ con được sống gần bên nhau.
Rồi đến một ngày con trai cưới vợ, mẹ vui mừng cho hết số tiền còn lại cho vợ chồng con. Có thêm con dâu mẹ rất vui mừng, lúc này mẹ còn sức khỏe nấu cơm cho con trai và con dâu đi làm về ăn.
Vài năm sau. Mẹ già yếu, mẹ thường bị nhức đầu, chóng mặt, rồi bị thấp khớp nữa… Không còn sức khỏe để nấu cơm cho vợ chồng con ăn như trước. Con dâu nấu ăn không vừa miệng mẹ, mẹ ăn không được nhiều. Con trai thấy vậy nói với vợ:
-Em cố gắng nấu ăn ngon vừa khẩu vị của mẹ nhé.
Con dâu giận chồng không nói chuyện bỏ vào phòng, mẹ nói với con trai:
-Không sao đâu con, mẹ già rồi ăn gì cũng được, con đừng la rầy vợ con tội nghiệp nó.
Rồi công việc bận rộn, con dâu họp hành, tiệc tùng ít ăn cơm ở nhà, con trai cũng thế vừa mới được thăng chức, rất bận rộn, họp hành và gặp đối tác thường xuyên nên cũng ít ăn cơm ở nhà. Những lần như vậy mẹ ở nhà tự tay nấu mì gói ăn cho qua bữa.
Mỗi khi trái gió trở trời, những cơn đau hành hạ mẹ từng đêm, con trai thấy thương mẹ, chở mẹ đến bác sĩ khám. Nhưng rồi vài tuần sau mẹ lại đau trở lại, con trai nhờ vợ chở mẹ đi khám vì lý do có cuộc đấu thầu quan trọng, nên con dâu phải chở mẹ đi khám bệnh. Mẹ cũng đở đau được một thời gian ngắn.
Vài tháng sau mẹ lại vật vã trong cơn đau trở lại, con trai thấy tim mình như quặn thắt, mà mình thì không có thời gian lo cho mẹ. Con dâu cũng vậy, bao nhiêu năm phấn đấu để trở thành cái chức “trưởng phòng” không dể dàng chút nào, nếu cứ bỏ thời gian ra ở nhà lo cho mẹ thì sợ có ngày sẽ có người khác ngồi vào chiếc ghế đó của mình.
Hai vợ chồng bàn luận với nhau: “Hay là mình gửi mẹ vào viện dưỡng lão, ở đó sẽ có người thường xuyên chăm lo cho mẹ chu đáo hơn.”
Một buổi sáng cả nhà đang ngồi ăn sáng, con trai nói với mẹ rằng: -Mẹ ạ! Vợ chồng con dạo này bận rộn lắm không lo cho mẹ được, mà mẹ ở nhà có một mình nếu có chuyện gì xảy ra thì không có ai ở nhà giúp mẹ kịp. Vợ chồng con tính gửi mẹ vào viện dưỡng lão, ở đó sẽ có người thường xuyên lo cho mẹ tốt hơn, cuối tuần vợ chồng con sẽ vô thăm mẹ, mẹ nhé.
Đôi mắt mẹ đượm nét buồn hiu, mẹ đã quen sống gần con, nay xa con chắc lòng mẹ sẽ bất an. Ánh mắt buồn buồn của mẹ nhìn con như muốn nói: “Đừng, con ơi! Mẹ không muốn vào viện dưỡng lão đâu.” Nhưng nhìn ánh mắt của vợ chồng con sao mẹ không thể thốt nên lời được. Con trai vui vẻ tưởng mẹ đồng ý, bảo vợ đi sắp xếp quần áo cho mẹ, rồi hai vợ chồng chở mẹ gửi vào viện dưỡng lão.
Một ngôi nhà rộng lớn sang trọng dành cho những cụ gìa tập trung lại ở nơi đây. Phần đông các cụ đều ngồi trên xe lăn, có cụ đang ngồi lẩm bẩm một mình, có cụ thì đang cúi đầu nhai chậm chạp miếng bánh mì, có cụ đang ngồi thẩn thờ nhìn mông lung đâu đó…Mẹ nhìn thấy cảnh tượng những người già cô đơn như thế, bỗng dưng mẹ thấy buồn và lo lo …
Ngày thứ nhất trong viện dưỡng lão. Mẹ thấy buồn buồn … Mẹ không muốn ăn, mẹ khó ngủ.
Ngày thứ hai. Ṃẹ nhớ con trai ,con dâu, mẹ cố ăn được một ít, ngủ được một ít.
Ngày thứ ba. Sao mẹ thấy nhớ nhà qúa, cô đơn qúa, mẹ khóc.
Sáng ngày chủ nhật con trai vào thăm mẹ, mẹ vui mừng khôn xiết, nhưng rồi cũng đến lúc con trai phải về nhà, mẹ lo sợ giây phút chia tay. Con trai xoa xoa cái lưng của mẹ và nói:
-Mẹ nằm xuống nghĩ ngơi nhé, con phải về để ngày mai đi làm sớm.
Nói xong con trai vẩy tay chào mẹ , rồi bước ra khỏi cửa. Mẹ nhìn con không chớp mắt, một cảm giác buồn xa xăm…Có phải chăng mẹ sợ hai chữ “xa cách.”
“Xa cách” Âm vang hai tiếng nghe buồn não ruột mà lòng người chẳng muốn bao giờ, mẹ sợ phải xa con, sợ xa con mãi mãi…Nhưng dù sao mẹ cũng đã từng vui và tự hào về con trai thành đạt, có chức có quyền, có nhiều thứ mà trong đời mẹ chưa hề nghĩ đến.
Tuần lễ thứ hai.
Không thấy con vào thăm, mẹ buồn ăn không được ngủ không ngon. Không biết con có chuyện gì không? Mẹ lo lắng…
Người của mẹ thấy lạnh lạnh, mẹ cũng thấy đau ở đầu gối, nữa đêm mẹ ngồi dậy lấy chai dầu nóng xoa xoa ở hai đầu gối, rồi mẹ đắp mền lại cố nhắm mắt cho giấc ngủ lại đến…
Tuần lễ thứ ba.
Mẹ đợi cho đến khi tấm lịch ở viện dưỡng lão có màu đỏ (ngày chủ nhật) mẹ mừng và nghĩ thầm: “Chắc hôm nay con trai sẽ vào thăm mẹ.”
Chờ mãi đến chiều tối, có con dâu vào thăm. Mẹ vui mừng hỏi con dâu:
-Sao chồng con không vô thăm mẹ?
Con dâu trả lời: -Dạ! Chồng con đi học ở Singapore 3 tháng mới về mẹ ạ.
Mẹ ngồi im lặng…Trời tối con dâu cũng phải về nhà nghĩ ngơi để ngày mai còn phải đi làm sớm nữa.
Con dâu nói: -Thưa mẹ con về, mẹ nằm xuống nghĩ cho khỏe mẹ nhé. Mẹ gật đầu, con dâu bước ra khỏi cửa.
Rồi một tháng…
Hai tháng..
Ba tháng…
Không có ai đến thăm mẹ, mẹ buồn, mẹ ngã bệnh, mẹ ốm hơn nhiều, mẹ cảm thấy cô đơn, thấy đau nhức cả người, mẹ yếu thật rồi, đôi mắt thần sắc của mẹ đờ đẫn u buồn…Mẹ ăn ít, có người chăm sóc cho mẹ, xoa dầu nóng cho mẹ, nhưng sao mẹ vẫn nhớ con…
Một buổi sáng.
Người ta phát hiện:
Mẹ ngủ thật ngon…Thật lâu…Lâu đến mức mẹ không thức dậy được nữa…Không ngồi dậy được nữa…
Mẹ đã qua đời…Mẹ đã, đã chết thật rồi…
Con trai đã trở về nước ngày hôm qua, tính cuối tuần này sẽ vào viện dưỡng lão thăm mẹ. Sáng hôm nay con trai nghe tin từ viện dưỡng lão báo rằng: “Mẹ đã qua đời.”
Con trai bỏ hết công việc chạy xe vào viện dưỡng lão thì…
Mẹ đã nằm im lặng…Mẹ không buồn…Mẹ không khóc…Mẹ không còn đau nhức khớp xương nữa…Mẹ không còn thói quen xoa dầu nóng ở hai chân nữa…Mẹ cũng không còn trông chờ con đến thăm mẹ nữa…Bới lẽ mẹ đã vĩnh viễn xa lìa cỏi đời này rồi…Đó là mẹ của con.
Con trai khóc oà, khóc sướt mướt như hồi còn nhỏ vậy…Con trai đưa hai tay đấm đấm vào đầu, rồi lao tới chiếc giường mẹ đang nằm, con trai kéo nhẹ tấm ra xuống nhìn lại gương mặt thân thương của mẹ. Con trai vừa khóc vừa gục đầu vào cánh tay bất động của mẹ:
-Mẹ ơi! Con không cần chức vụ, không cần địa vị, không cần giàu sang, con chỉ cần có mẹ thôi.
Nhưng tất cả đã qúa trể rồi…Bàn tay của mẹ không nhất lên được nữa để vuốt đầu con như lúc con còn nhỏ…
Đã muộn mất rồi …Con trai cảm thấy bơ vơ, đau khổ, tê tái, dày vò, ăn năn:
-Mẹ ơi! Con bất hiếu qúa, mẹ già rồi đâu còn sống bao lâu nữa, sao con không để mẹ sống gần con để con được chăm sóc cho mẹ. Mẹ ơi! Đó là lỗi của con, con còn nợ mẹ chữ “hiếu” xin mẹ tha lỗi cho con.